Retro Spotlight: Smash TV

Oorspronkelijk uitgekomen in de arcadehallen in 1990, Smash TV is de spirituele opvolger van Robotron uit 1982. Beide games zijn afkomstig van dezelfde maker, Eugene Jarvis, en zijn uitgegeven door Williams Electronics.

Het basis concept van Robotron is heel simpel. Het is een topdown shooter pur sang. De speler wordt in een afgesloten, single-screen arena gedropt met een vuurwapen en moet simpelweg een golf (of tsunami, om het populair te zeggen) van vijanden zien te overleven en zoveel mogelijk punten scoren.

Robotron was het eerste spel dat twin joystick controls introduceerde. In plaats van een joystick en knoppen wordt het spel bestuurd met twee joysticks: met de ene joystick bestuur je de richting waarin je spelfiguur loopt, en met de tweede joystick bestuur je de richting waarin hij zijn wapen vuurt. Door middel van deze -destijds- revolutionaire besturingsmethode kun je dus in de ene richting lopen terwijl je in een andere richting aan het vuren bent en beide soepel en snel van richting veranderen. Cruciaal om de stortvloed aan vijanden te overleven.

Big Money! Big Prizes! I love it!

Smash TV is geënt op hetzelfde spelconcept, en heeft het veel verder geëvolueerd. De setting is minder abstract futuristisch, maar is nu vormgegeven als een televisie programma dat doet denken aan de Schwarzenegger filmklassieker The Running Man. Een gameshow op leven en dood.

In het spel speel je als deelnemer aan een gewelddadige tv show met als enige spelregel zo lang mogelijk zien te overleven en zoveel mogelijk aan prijzen(geld) oftewel punten binnen slepen. De tv studio bestaat uit een aantal aaneengesloten single-screen arena’s. Elke arena heeft 4 ingangen (boven, onder, links en rechts) waaruit een soms schijnbaar eindeloze stroom vijanden de arena betreedt met een dodelijke vastberadenheid de speler zo snel mogelijk om zeep te helpen. Je moet het onder meer opnemen tegen honderden zo niet duizenden bruten met knuppels, exploderende vijanden (Mr. Shrapnel), tanks, slangen, etc etc. Er werd indertijd wel gezegd dat Smash TV het spel was met de allerhoogste bodycount ooit en dat gaat volgens mij nog steeds op. De hoeveelheid vijanden waar je je doorheen moet vechten is onvoorstelbaar; de overlevingskansen zijn in ieder geval niet in het voordeel van de speler! Bovendien zijn de arena’s bezaaid met allerlei hindernissen zoals mijnen op de grond, fysieke barrières die een bepaald gedeelte van de arena afsluiten (resulterend in een nog kleiner en claustrofobischer speelveld met minder ruimte om te manoeuvreren), gun-turrets in de muren, noem maar op. Alles en iedereen staat de speler naar het leven.

Good luck! You’ll need it!

De deelnemers zijn uitgerust met een standaard wapen, een pistool met onbeperkte ammo, maar om de overlevingskansen te vergroten is het zaak zoveel mogelijk power-ups te verzamelen; sterkere wapens maar met beperkte ammunitie, waaronder een spread gun voor een breed bereik, een bazooka die dwars door een rij vijanden heen schiet en een granaatwerper voor extra vuurkracht maar met een klein bereik. Ook kan de speler een schild bemachtigen dat hem tijdelijk onkwetsbaar maakt en bovendien vijanden doodt bij aanraking en kan de speler extra levens vinden. Alle power-ups verschijnen willekeurig in de arena’s en verdwijnen weer na enkele seconden indien niet opgepakt, dus is het zaak om te pakken wat je pakken kan, vaak met gevaar voor eigen leven als een power-up aan de andere kant van de arena verschijnt, maar het is altijd het risico meer dan waard omdat, eenmaal bemachtigd, de power-ups je overlevingskansen in elk geval tijdelijk sterk verhogen. Deze risk versus reward mechanic is één van de belangrijkste elementen die Smash TV zo onweerstaanbaar maken.
Daarbij komen uiteraard nog de extra risico’s die de speler zal nemen bij het proberen te bemachtigen van zoveel mogelijk prijzengeld en andere goodies (zoals toasters en vcr’s) die meetellen voor de score. Aan het eind van ieder level worden de totalen van de verzamelde gelden en prijzen bij elkaar opgeteld en de teller loopt dan al gauw in de miljoenen. In de 2-player mode voegt dit een leuk competitief element toe aan de game, naast het gebruikelijke vechten om de power-ups.

Smash TV kent in totaal 3 levels, wat misschien niet veel lijkt, maar elk level bestaat uit pakweg 10-15 arena’s. Je kunt zelf een route uitstippelen door de studio op weg naar de eindbaas van elk level.
Sommige arena’s zijn wat makkelijker en bepaalde routes, vaak via de moeilijkere arena’s, leiden naar bonus kamers met extra prijzengeld. Door de levels heen kan de speler ook nog 10 sleutels proberen te verzamelen om aan het einde van het laatste level toegang te krijgen tot de Pleasure Dome voor de ultieme high score.

I’d buy that for a dollar!

Smash TV was een smash hit in de arcadehallen en een conversie verscheen op nagenoeg elk systeem en console. Verreweg de beste port is de Super Nintendo versie uit 1992 gemaakt door Acclaim. Deze versie kon de twin joystick besturing nagenoeg perfect emuleren middels de vier vuurknoppen op de SNES controller. Met de d-pad bestuur je je spelfiguur, en met de 4 vuurknoppen bestuur je de richting waarin hij vuurt, als ware het een tweede d-pad.
Arcade perfect versies van Smash TV konden we op de consoles voor het eerst beleven via de Arcade Party Pak op de PlayStation en later via Midway Arcade Treasures op de PlayStation 2, Xbox en GameCube. In laatstgenoemde compilatie kan je overigens gebruik maken van de twee analoge sticks om de arcade ervaring nog beter na te bootsen, maar persoonlijk geef ik de voorkeur aan de d-pad met knoppen besturing.

In 1991 kreeg Smash TV een officieuze opvolger onder de naam Total Carnage. Het spelprincipe is hetzelfde als Smash TV en Robotron daarvoor, alleen de setting is ditmaal een soort Ikari Warriors / Commando achtige setting. General Akhboob, een dictator uit het Midden-Oosten, is een groot leger van mutanten en chemische wapens aan het opbouwen en het is aan de Doomsday Squad, bestaande uit Captain Carnage en Major Mayhem, om General Akhboob’s basis te infiltreren en de boel aan gort te knallen. Anders dan Smash TV en Robotron bestaat het speelveld niet uit afgesloten arena’s, maar zijn het topdown scrolling levels, maar de actie is in principe gelijk.

Ook Total Carnage verscheen op tal van home computers en consoles, van de Gameboy(!) tot de Amiga en Super Nintendo. Vergeleken met de voortreffelijke SNES port van Smash TV was de port van Total Carnage, ditmaal in handen van THQ, helaas aan de magere kant en geplaagd door censuur, langzame actie, slowdown en sub-par graphics.
Een arcade perfect versie van Total Carnage verscheen voor het eerst op de Midway Arcade Treasures 2 compilatie voor de PlayStation 2, Xbox en GameCube in 2004.

Dat het twin joystick shooter spelprincipe van deze games nog altijd staat als een huis bewijzen de vele indie titels op PSN en XBLA zoals Geometry Wars, Beat Hazard en Groov. Maar er gaat toch niets boven de hyper gewelddadige en intense non-stop actie van het origineel. Smash TV is simpelweg een tijdloze klassieker die elke gamer gespeeld moet hebben.